(cestoda); wewnętrznie pasożytujące płazińce przechodzące złożony cykl rozwojowy ze zmianą żywicieli. Żywicielami pośrednimi są bezkręgowce lub kręgowce, natomiast ostatecznymi z reguły kręgowce, u których żyją głównie w przewodzie pokarmowym. Długość ciała waha się w granicach od kilkuset mikrometrów do kilku, a nawet kilkunastu metrów. U większości gatunków ciało składa się ze skoleksu (główki), szyjki i proglotydów (członów tasiemca) wielokrotnie powtarzających się w wyniku strobilizacji (połączenia identycznych elementów). Wyróżnia się proglotydy młodociane, bez rozwiniętych narządów rozrodczych, proglotydy dojrzałe (rozrodcze), w pełni rozwinięte, a także proglotydy maciczne (jajowe) ze znikłymi gonadami, zawierające zapłodnione jaja. Na skoleksie występują narządy czepne w postaci bruzd przyssawkowych (u bruzdogłowca) lub przyssawek (u tasiemców uzbrojonych i nieuzbrojonych) oraz kurczliwego ryjka opatrzonego hakami (u tasiemca uzbrojonego). Szyjka jest strefą wzrostową i zwykle w ciągu całego życia tasiemca odrastają od niej nowe człony. Schorzenia u człowieka i zwierząt wywołane przez tasiemce to —»tasiemczyce.
Najczęstszą tasiemczycą w Europie jest zakażenie tasiemcem nieuzbrojonym.
TASIEMCZYCE - teniozy teniarynchozy (łac. taenia - tasiemiec), cestodozy; choroby inwazyjne wywołane przez pasożytnicze gatunki tasiemca. Najczęstszą tasiemczycą w Europie ze względu na zwyczaj spożywania surowego mięsa i zanieczyszczenie środowiska ściekami jest zakażenie tasiemcem nieuzbrojonym (Taenia saginata). Żywicielem tasiemca jest człowiek, a postacie larwalne pasożyta rozwijają się u bydła. Tasiemiec pasożytujący w jelicie cienkim człowieka ma długość 4-10 m i składa się z około 2000 członów, z których każdy zawiera 100000 jaj. Końcowe człony maciczne wypełzają czynnie przez odbyt na zewnątrz. Jaja tasiemca rozwijają się dalej wyłącznie u bydła, w ciągu 10-12 tygodni powstaje z nich postać pęcherzykowa wągier (cysticerkus), który jest postacią zakaźną dla człowieka. Najczęstszą dolegliwością są objawy związane z samoistnym odchodzeniem członów tasiemca. Występują też bóle brzucha, mdłości, utrata masy ciała nawet przy często wzmożonym łaknieniu. Leczenie jest farmakologiczne - na ogół (w 95%), wystarcza pojedyncza dawka preparatu prazykwantel lub niklozamid. Brak wydalania członów tasiemca, przez co najmniej 4 miesiące świadczy o pełnym wyleczeniu. Tasiemiec uzbrojony (Taenia solium) różni się tym od nieuzbrojonego, że jego główka (skoleks) jest uzbrojona w haczyki. Jaja tasiemca wydalane z kałem mogą zarażać człowieka. Naturalnym żywicielem pośrednim tej postaci tasiemca jest świnia, w jej mięśniach rozwija się wągier (cysticerkus). Wągrzyca jest niebezpieczną choroba spowodowana zarażeniem jajami tasiemca uzbrojonego (nie wągrami). Człowiek staje się wówczas żywicielem pośrednim (eliminując etap pośredni rozwoju tasiemca w organizmie świni). Drogą brudnych rąk znajdujące się w środowisku jaja tasiemca mogą przedostać się do żołądka człowieka. Typowe inne źródła zakażeń to: nie myte jarzyny, owoce itp. Uwolnione z jaj w jelicie larwy (onkosfery - zaopatrzone w 6 haczyków) przebijają ścianki jelita i wędrują z krwią do różnych tkanek człowieka. Objawy kliniczne są ściśle związane z umiejscowieniem, liczbą wągrów oraz odpornością człowieka na ich inwazję. Najczęstsza i najbardziej niebezpieczna jest wągrzyca ośrodkowego układu nerwowego. Wągry często lokalizują się w gałce ocznej i mogą prowadzić do ślepoty. Okres wylęgania choroby trwa czasem kilka lat. Objawy wągrzycy mózgu są związane z zajęciem ośrodkowego układu nerwowego i dlatego pojawiają się m.in.: drgawki, bóle głowy, wymioty, zaburzenia widzenia, halucynacje, zaburzenia emocjonalne. Leczenie jest trudne. Niekiedy udaje się likwidować pojedyncze wągry chirurgicznie. Mimo stosowania nowoczesnych leków przeciwpasożytniczych rokowanie w wągrzycy ośrodkowego układu nerwowego nie jest pewne. Wągrzyca świń w krajach Europy zachodniej została całkowicie zlikwidowana, rejonami endemicznymi są kraje Ameryki Łacińskiej, Afryki i Azji południowo-wschodniej. W Polsce na szczęście obecnie występuje sporadycznie. Podstawowym zapobieganiem tasiemczycy jest unikanie spożywania surowego mięsa wieprzowego, zwłaszcza nie badanego. Istotna jest profilaktyka polegająca głównie na przestrzeganiu