A -
B -
C -
D -
E -
F -
G -
H -
I -
J -
K -
L -
M -
N -
O -
P -
R -
S -
T -
U -
W -
Z
POSTAWA
z medycznego punktu widzenia jest układem ciała w pozycji stojącej. Rozróżnia się R zwykłą (swobodną, habitualną, nawykową), oraz R baczną tzn. czynnie poprawioną przez napięcie odpowiednich grup mięśni. Najczęściej spotykana R zwykła jest rzeczywistą R człowieka i ona stanowi przedmiot badania lekarskiego. Zależ}'głównie od ukształtowania kręgosłupa, a w dalszej kolejności ustawienia głowy, barków, klatki piersiowej, miednicy i kończyn dolnych. Jest indywidualną cechą każdego człowieka i zależy od czynników genetycznych, wieku, płci, typu konstytucjonalnego, rasy, warunków środowiskowych, ogólnego stanu zdrowia, zmęczenia oraz stanu psychicznego (np. człowiek przygnębiony przybiera R schyloną, z pogłębieniem kifozy piersiowej, opuszczeniem barków i zapadnięciem klatki piersiowej). Kształtowanie R jest zależne od warunków rozwojowych. W łonie matki płód rozwija się w pozycji skulonej, a kręgosłup jest jednolicie wygięty ku tyłowi (totalna kifoza). Po urodzeniu zaczyna się wyodrębniać lordoza szyjna (około 3-4miesiąca życia) na skutek unoszenia przez dziecko głowy. Zmniejsza się kifoza piersiowa i lędźwiowa. Lordoza lędźwiowa pojawia się około 9m.ż., gdy dziecko zaczyna wstawać. R można oceniać po rozpoczęciu chodzenia, ale ostatecznie wykształca się około 18 r.ż. W starszym wieku powiększa się kifoza piersiowa, co jest związane głównie z osłabieniem mięśni, a niekiedy także ze sklinowaceniem osteoporotycznie zmienionych kręgów. Fizjologiczne wygięcia kręgosłupa w płaszczyźnie strzałkowej przyczyniają się do zwiększenia jego wytrzymałości, są też czynnikiem amortyzującym łagodząc wstrząsy zarówno kręgosłupa jak i rdzenia, czaszki i mózgowia. Wadą R jest wyraźne odchylenie od R zwykłej. Zaburzenia takie mogą powodować choroby uszkadzające podstawowe elementy anatomiczne układu ruchu, prowadzą do R patologicznej (jest to wada R w szerokim rozumieniu). Taką jest np. skolioza, choroba Scheuermanna, zaburzenia związane z chorobami stawów biodrowych, kolanowych i stopy itp. Wady R w ścisłym tego słowa znaczeniu określane są jako wyraźne odchylenie od postawy zwykłej, dające się skorygować czynnie lub biernie, bądź też cofające się w procesie naturalnego wzrostu i rozwoju. Skutkiem wady R może być nieprawidłowa funkcja poszczególnych części układu ruchu. Stan taki, o ile trwa dostatecznie długo, może prowadzić do przeciążeń w obrębie stawów, wcześniejszego ich zużycia i w efekcie powstawania zmian zwyrodnieniowych. Najczęstszą wadą R jest boczne wygięcie kręgosłupa w części piersiowo-lędźwiowej lub lędźwiowej, najczęściej w lewo (nie jest to skolioza). Podstawowym środkiem terapeutycznym w leczeniu wad R są ćwiczenia ruchowe, szczególnie te, które kształtują ustawienie i kształt kręgosłupa (wzmacnianie mięśni tułowia, obręczy kończyny górnej i dolnej). Działają one nie tylko na ćwiczoną część narządu ruchu, ale i na całość ustroju na drodze odruchowej. Ćwiczenia muszą być indywidualnie dobierane, dawkowane i poprawnie wykonywane. Ważna jest siła woli, upór i systematyczność. Dzieci z wadami R mogą uprawiać praktycznie wszystkie sporty (poza podnoszeniem ciężarów), szczególnie godnym polecenia jest pływanie. Należy jednak zaznaczyć, że sport na poziomie wyczynowym jest źródłem tak silnych przeciążeń, że uszkadza układ ruchu nawet u osób zdrowych.